Semalt: Wiki dürli dillerde nähili işleýär?

Semalt” müşderi üstünlikleriniň dolandyryjysy Oliwer King, Wikipediýada dürli dillerde maglumatlaryň, makalalaryň we mazmunyň köpdügini we redaktorlara bu ägirt ensiklopediýada ýiten makalalary döretmäge çagyrylýandygyny aýtdy. Wikipediýanyň üç ýüzden gowrak dilde bardygyny aýtmak ygtybarly, ýöne köpüsi doly däl we birneme kiçi. Dünýäniň dürli künjeklerinden adamlar her gün Wikipediýa baryp, 300-den gowrak dil neşirini okaýarlar. Olaryň käbiri bu meşhur we erkin ensiklopediýany gurmak we goldamak üçin jogapkär ýüzlerçe müňlerçe meýletin ýazyjylar tarapyndan ýazylan ýörite makalalary we mazmuny gözleýär. Wikipediýa gelýänler esasan iňlis dilindäki makalalary gözleýärler, beýleki dillerde Wiki 30 million ýazgydyr.

Bilime elýeterliligi demokratiýalaşdyryň

Dürli lingwistik jemgyýetleriň ýazyjylaryna we redaktorlaryna ýiten makalalara baha bermäge kömek etmek üçin Wikimedia gaznasynyň we Stenfordyň kompýuter hünärmenleri käbir gurallary üstünlikli döretdiler. Olaryň biri entek belli bir dilde ýok möhüm makalalary kesgitlemäge kömek edýär. Soňra redaktorlar täze makalalary taýýarlamak üçin bu maslahatlary ulanýarlar. Redaktorlar we ýazyjylar köp dilli bolsa, ikinji dilde makalalary tapmak we Wikipediýa okyjylary üçin ýerli dile terjime etmek gaty aňsat.

Şeýlelikde, bu ulgam ilki bilen fransuz dilinde ýazmak isleýän Madagaskaryň redaktoryny kesgitlär we redaktordan makalanyň ýiten böleklerini doldurmagyny we Malagasy Wikipediýasynda çap edilmegini haýyş eder. Şeýlelik bilen, redaktorlar dünýäniň dürli adamlary üçin makalalar döredip bilerler, bu bolsa öz gezeginde umumy ulanyjy tejribesine täsir edip biler.

Wikimedia gaznasynyň gözlegçileri Leila Zia we Ellery Wulczyn, Monrealda ýerleşýän Halkara Bütindünýä Web konferensiýasynda hasabat bermek üçin Stenford uniwersitetiniň talyby Robert West bilen hyzmatdaşlyk etdi. Olaryň pikiriçe, Wikipediýada giňişleýin maglumatlar bar we makalalarynyň arasynda berk gatnaşyk bar.

Alymlar dürli dillerdäki makalalaryň sanawyny döretmäge başladylar we haýsy dillerde haýsy makalalaryň ýokdugyny anyklamak üçin sanawlary biri-birine salgylap başladylar. Soňra geografiki we medeni taýdan möhümlige esaslanan ýiten makalalaryň ähmiýetine baha berdiler. Theitirilen makalalary gysga wagtda neşir etmegi we has gowy derejelere ýetmegi maksat edinýärler.

Boşluklary dakmak

Gözlegçiler jaýy birnäçe synag bilen synagdan geçirdiler. Taslamany iňlis dilinde ýazylan 4 milliondan gowrak makala bilen başladylar we Fransiýanyň Wikipediýa bölüminde 1,5 milliondan gowrak makalanyň ýokdugyny anykladylar. Soňra hünärmenler iňlis dilindäki 300,000 möhüm makalany saýladylar we fransuz diline terjime etdiler. Makalalar hersi 100,000-den gowrak makaladan ybarat üç topara bölünip, iň oňat we tejribeli redaktorlara gowşuryldy. Synagyň netijesi, synag gutarmanka on iki aýyň içinde fransuz we iňlis dillerinde birnäçe redaktirlän alty müň redaktor we ýazyjydan ybarat iki sany esasy topara gatnaşdy. 2015-nji ýylyň iýun aýynda ähli redaktorlara özboluşly ýitirilen makalalary görkezýän e-poçta iberildi we makalalaryň doly sanawyny iňlis dilinden fransuz diline terjime etmegi haýyş edildi. Bir aýdan soň, hünärmenler ýitirilen makalalaryň döredilmegine girip, organiki makalalaryň dörediliş derejesini ýokarlandyryp biljekdigini anykladylar. Bu netijeleriň hemmesine esaslanyp, Wikipediýa gaznasy redaktorlaryň we ýazyjylaryň ýerli dillerindäki boşluklary tapyp, belli ýazgylara salgylanyp bilýän käbir synag gurallaryny döretdi.

mass gmail